او شرحي بر سراج‌المنير ابن ميمون (دوازدهم ـ 2) به عبري نوشت‌. اين شرح شامل تمام‌ كتاب بوده‌، ولي بيشترش از ميان رفته است‌.
شرح (يا حاشيه‌اي‌) به عربي بر مقاصد الفلاسفه‌ٴ غزالي (يازدهم ـ 2) نوشت‌، كه موسي بن‌ يوشع ناربُني آن‌را تحت عنوان فوايد منطق به عبري ترجمه كرد. موسي شرح خودش را بر مقاصد پيش از نيمه‌ٴ قرن نوشت و درحدود 1362 درگذشت‌. به‌علاوه‌، ويدال دوست نسيم بن روبن‌ گروندي (متوفا حدود 1376) بود؛ و پسرش اسحاق بن ويدال كه در القلعه مي‌زيست‌، با اسحاق‌ بن شِـشِـت (1326 ـ 1408) مكاتبه داشت‌. با كنار هم گذاشتن اين مطالب‌، مي‌توان ويدال را در نيمه‌ٴ اول سده‌ٴ چهاردهم قرار داد.

موسي بن طوبي‌

ابو عمران موسي بن طوبي (يا طوبيه‌) اشبيلي اسرائيلي‌. نويسنده‌ٴ عربي يهودي كه احتمالاً در نيمه‌ٴ اول سده‌ٴ چهاردهم در اشبيليه مي‌زيست (يا با آن ارتباط داشت‌). او منظومه‌اي به عربي‌ نوشت به‌نام سبعينيه در ستايش تحصيل حكمت (در 70 بيت‌)، شامل رده‌بندي تازه‌اي از علوم‌ هفتگانه‌، يعني دين‌، پزشكي‌، طبيعيات‌، مابعدالطبيعه‌، منطق‌، نجوم‌، هندسه‌. اين منظومه را سليمان بن عمانوئيل داپيِـرا (يا دا پي‌يِـرا) ـ كه احتمالاً در حوالي سال 1363 وفات يافت ـ با عنوان بيوت‌النفس به عبري ترجمه و آن را شرح كرد. تقسيم علوم هفتگانه در ترجمه‌ٴ عبري اندكي‌ متفاوت است‌: پزشكي نظري‌، پزشكي عملي‌، طبيعيات‌، مابعدالطبيعه‌، منطق‌، رياضيات‌، نجوم‌.

اسحاق بن يعقوب كُـهِـن‌

قبّـالايي اسپانيايي‌، در نيمه‌ٴ دوم سده‌ٴ سيزدهم در سوريا، كاستيل قديم‌، به دنيا آمد؛ در آرل‌، ناربُـن‌، بزيه و درحدود 1307 در كاپستانگ (نزديك بزيه‌)1 زندگي كرد. تحت تأثيرات‌ نوافلاطوني و گنوستيك‌، نظريه‌ٴ افلاك اعلا و نظريه‌ٴ صدور شرّ را مطرح كرد.
يكي از آثارش درباب همين صدور شر است كه از نخستين آثار مهم قبّالايي به‌شمار مي‌رود. اثر ديگرش به‌نام رساله درباب دين و رحمت از آن جهت در خور ذكر است كه‌ فلاويوس ميتريداتس‌2 به‌فرمان سيكستوس چهارم (پاپ 1471 ـ 1484) آن‌را به لاتيني‌ ترجمه كرد.


1. از اين‌رو او را اسحاق كُـهِـن كاپستانگي ناميده‌اند.
2. فلاويوس ميتريداتس نام مستعار يك اديب يهودي است كه درحدود 1486 به پيكو دلا ميراندولا زبان آرامي آموخت‌. او بسياري آثار عبري را به لاتيني‌ ترجمه كرد. نام يهودي‌اش معلوم نيست‌، ولي گفته شده كه او بايد همان معلم عبري و قبّـالايي پيكو، يعني يوهان آلمانو بن اسحاق باشد.